Kryminały

Każda klasa zajmuje się jednym detektywem z wybranej powieści w zależności od wyboru. Dwaj detektywi przedstawiają dwa różne charaktery, które działają w różnych uwarunkowaniach społecznych, historycznych i kulturowych. Zadanie polega na znalezieniu podobieństw i różnic, które między nimi występują. Ćwiczenia w takiej formie jak ankiety i badania wspierają współprace pomiędzy szkołami partnerskimi. Przykładem takiego porównania może być bohaterka z powieści Agaty Christie Miss Marple oraz bohater stworzony przez Henninga Mankella- inspektor Wallander. Analiza uwzględnia różne kraje, czas oraz role kobiet i mężczyzn.

Grupa wiekowa: 15-19

Czas trwania: semestr szkolny lub dłużej

Narzędzia komunikacji internetowej: e-mail, narzędzia do prezentacji (wideo konferencja) udostępniane archiwum plików, sondy internetowe.

Przedmiot: literatura, języki

Temat: literatura

Wartość pedagogiczna:

Książki i filmy o wspomnianych detektywach zostały przetłumaczone na prawie każdy język i dostępne są we wszystkich krajach. Uczniowie poznają wiele nowych aspektów psychologicznych i społecznych zawartych w temacie pełnym suspensu i stają się sami detektywami. Proces ten można wzbogacić przez wykorzystanie różnego typu ćwiczeń kreatywnych. Książki można porównać z ich adaptacjami filmowymi.

Cele:

Uczniowie uczą się:

• Jak analizować i porównywać prace literackie;
• Poznawać rodzaj literacki i jego rozwój w czasie oraz charakteryzujące go zabiegi literackie;
• Poznają autorów i współczesne im realia;
• Poznają różnice regionalne, kulturowe i historyczne występujące w odniesieniu do:
  - zbrodni
  - charakteru detektywów, przestępców i ofiar
  - rozwiązywania zagadki zbrodni i walki o dobro
  - modelowych roli mężczyzn i kobiet
  - klas społecznych
  - etyki, stosunku do zbrodni, dobra i zła
• Jak przygotować krótką prezentację tekstu literackiego
• Jak napisać własny kryminał

Proces:

1.Zaczynamy:
Nawiązywanie kontaktu

Nauczyciele ze szkół partnerskich nawiązują kontakt i sprawdzają swoją dyspozycyjność- dni, godziny, adresy kontaktowe itd. Obaj partnerzy podejmują decyzje co do języka w jakim będą się komunikować i każdy z nich wybiera postać detektywa.

Przygotujcie swoje szkoły:

Każdy z partnerów:

• Wybiera powieść i wyszukuje już istniejący materiał dydaktyczny
• Przygotowuje ogólne wprowadzenie do analizy literackiej i rodzaju literackiego jakim jest kryminał ( cechy szczególne, uwarunkowania historyczne itd.)
• Czyta kryminał, w którym występuje wybrana postać literacka
• Zwraca się do swoich uczniów z prośba aby podczas czytania powieści skoncentrowali się na następujących zagadnieniach:
  - czasie i miejscu akcji
  - głównych postaciach (detektywie, ofiarach, podejrzanych)- ich cechach szczególnych
  - akcji powieści – jak została rozwiązana zagadka zbrodni?
• Przygotowuje mapę regionu, w którym umiejscowiona jest akcja powieści. Uczniowie śledzą ją aby zobaczyć gdzie dokonano zbrodni, gdzie znaleziono wskazówki i jak rozwiązano zagadkę;
• Zwraca się z prośbą do swoich uczniów o przygotowanie 5-cio minutowej prezentacji na temat kryminału, filmu, detektywa lub autora (bibliografia według własnego wyboru)
• Przygotowuje uczniów do ćwiczeń z twórczego pisania.

Zbieranie i grupowanie informacji:

Każdy z partnerów:

• Zbiera i umieszcza tytuły książek oraz powiązane materiały ( plany lekcji, biografie autorów, prezentacje uczniów itd.) w specjalnym pliku archiwum
• Wykorzystuje wspólny kalendarz działań aby zorganizować pracę w szkole oraz współpracę
• Zbiera informacje, które przygotowują uczniowie podczas czytania ( czas i miejsce akcji, postacie, akcja powieści itd.)
• Udostępnia dokument, w którym uczniowie mogą z łatwością poznać różnice kulturowe, historyczne i społeczne w danym okresie
• Zbiera informacje geograficzne i wykorzystuje mapy, na których zaznacza ważne miejsca z perspektywy akcji powieści

Wymiana informacji:

Obaj partnerzy:

• Udostępniają wspólne dokumenty ( tabele) służące do analizy i porównania prac literackich ( typowe cechy gatunku literackiego i jego rozwój w czasie itd.)
• Jako że obaj pracują z innymi powieściami mogą przygotować ich krótkie streszczenia (akcja, postaci, miejsce i czas),  w ten sposób informować kolegów  jakim obszarem się zajmują
• Obie klasy opracowują i wymieniają między sobą listy słów/ mind-mapy (terminy literackie/pole tematyczne słowa „zbrodnia”)
• Wraz ze swoimi uczniami przygotowują ankiety, dotyczące 5-cio minutowych prezentacji, które wypełniają uczniowie z drugiej szkoły – może się ona odnosić do szczególnych cech autora lub detektywa itd.
• Przygotowują wspólny sondaż – np. proszą uczniów aby głosowali na najlepszy ich zdaniem kryminał lub detektywa;
• Wymieniają i porównują między sobą ćwiczenia na twórcze pisanie ( patrz poniżej).

Rezultaty

W wyniku projektu mogą powstać:

• Wspólna prezentacja w programie Power Point porównująca obu detektywów
• Udostępniany plik zawierający biografie autorów;
• Listę pomysłów na ćwiczenia z twórczego pisania jak też prace autorstwa uczniów
• Prezentacje Power Point zawierające prace uczniów
• Wyniki sondy ( lista hitów), quizy i ankiety dotyczące detektywów

Proszę rozważyć i ocenić wspólną pracę.

Dalsze pomysły

1. Ćwiczenia na twórcze pisanie

• Podajcie uczniom wymyślony tytuł i poproście ich aby na tej podstawie rozwinęli własny kryminał;
• Poproście uczniów aby zmienili styl literacki ( z powieści na scenariusz)
• Poproście uczniów aby zmienili scenerię ( klasę społeczną, czas, kraj)
• Uczniowie wymyślają własnego detektywa i pozwalają mu doświadczyć przygody
• Wymyślcie przerażającą scenę i pozwólcie uczniom na jej podstawie rozwinąć  kryminał

2. Ćwiczenia ścieżki między-przedmiotowej

• Zaproście wspomnianych detektywów do talk-show’u i poproście ich aby opowiedzieli o swoich przygodach i doświadczeniach dotyczących ofiar, morderców i sposobów rozwiązywania tajemnicy zbrodni. Zróbcie i wymieńcie między sobą nagrania.
• Porównajcie książki z filmami ( jeśli są dostępne). Zanim to jednak zrobicie powinniście przygotować krótkie wprowadzenie do analizy i produkcji filmowej
• W Internecie możecie znaleźć interaktywne ćwiczenia z wykorzystaniem kryminałów (lista linków)

Lista dzieł literackich i filmów 

Informacje ogólne na temat gatunku
Kryminał – Artykuł z encyklopedii
http://encarta.msn.com/encyclopedia_761559994/Detective_Story.html

Wielkie kryminały
http://gaslight.mtroyal.ca/grtdtecs.htm

Wikipedia: fikcja kryminalna
http://en.wikipedia.org/wiki/Detective_fiction

Kryminał – Kim jest ten człowiek, dlaczego jeszcze o nim nie słyszałem?
http://www.chesterton.org/discover/nutshell/detectivestories.html

Wybrani autorzy i detektywi
Agatha Christie – twórczyni postaci Miss Marple i Herculesa Poirot
http://www.kirjasto.sci.fi/christie.htm
http://uk.agathachristie.com/site/home/

Henning Mankell – twórca postaci Inspektora Wallandera
http://www.inspector-wallander.org/

Twórcze pisanie 
Dwadzieścia zasad pisania kryminałow
http://gaslight.mtroyal.ca/vandine.htm

Jak napisać kryminał
http://www.chesterton.org/gkc/murderer/howto.htm

Ćwiczenia w Internecie

Zagadka bosego włamywacza – interaktywny kryminał
http://www.cyberbee.com/whodunnit/crimescene.html

Internetowe zagadki, gry, ksiązki i inne materiały. Dla każdego kto lubi tajemnice…

http://www.mysterynet.com/

Filmy kinowe i telewizyjne
Analiza filmu
http://classes.yale.edu/film-analysis/ (długa)
http://www.essex.ac.uk/filmstudies/current_students/Guidelines_for_analysis_of_film_sequences.htm   (krótka)

	Web Editor:	Sylvia Binger

	Opublikowano :	04/10/2005

	Zmieniono ostatnio :	17/03/2007

	Inne języki :	bg | cz | da | de | el | en | es | et | fi | fr | hu | it | lt | lv | mt | nl | no | pl | pt | sk | sl | sv