Język jednoczy ludzi. W pracy zawodowej znajomość języka obcego niesie wiele korzyści; korzyści natury kulturowej, czyli, na przykład, możliwość komunikowania się z ludźmi z sąsiedniego kraju, są równie istotne. Bardzo często dzieje się tak, że wspólnym językiem komunikacji pomiędzy dwoma krajami niekonieczne jest język ojczysty jednego z nich. W eTwinningu wiele szkół działa odwrotnie: uczą się języka swoich sąsiadów i komunikują się w nim, by zbliżyć się do siebie na wielu poziomach.

Projekty eTwinning pomiędzy krajami sąsiadującymi idealnie nadają się do nauki języków obcych, ponieważ dzięki nim uczniowie nie tylko podnoszą swoje umiejętności kognitywne, ale wzbogacają również swoje umiejętności społeczne i akademickie. Sabina Vecchione Gruener jest włoską nauczycielką. Będąc nauczycielem niemieckiego w Trieście, a wcześniej studiując również język serbsko-chorwacki oraz słoweński, w pełni docenia znajomość języków swoich sąsiadów i jest pod wieloma względami pionierką na tym polu. Zapytana, czego naucza, przed udzieleniem odpowiedzi ostrożnie zastanawia się nad tym pytaniem. “Hmmm…… Uczę niemieckiego. Na studiach uczyłam się języków obcych, przede wszystkim niemieckiego, serbsko-chorwackiego i słoweńskiego. Mówię o tym dlatego, że już nawet wtedy miałam świadomość, że jestem obywatelką kraju, który sąsiaduje z innym państwami; kraju wielokulturowego i to jest właśnie to, co przez te wszystkie lata głęboko tkwiło w mojej świadomości. .”

Jeśli chodzi o obecne doświadczenia w nauczaniu, Sabina jest zdania, że jej uczniowie bardzo dużo wynoszą z lekcji, nie tylko z językowego punktu widzenia, ale także pod względami natury historycznej. “Nauczanie niemieckiego w Trieście ma specjalny charakter, ponieważ Triest ma bliskie związki z kulturą niemiecką: przez setki lat stanowił część Imperium Habsburgów i ten historyczny fakt znajduje swoje odzwierciedlenie w dialekcie, tradycjach kulinarnych, w różnych zwrotach. …”

Opowiadając o doświadczeniach swoich uczniów w projekcie eTwinning, którzy te właśnie aspekty odkryli, Sabina mogła przekonać się, że dla wielu jej uczniów projekt okazał się prawdziwym odkryciem. “[…] Uczniowie znaleźli, na przykład, kilka słów w języku niemieckim, które istnieją również w naszym dialekcie; odkryli również, że nasi austriaccy koledzy jedzą to samo, co my – coś, o czym do tej pory myśleliśmy, że jest naszą specjalnością. To wszystko pozwala nam odkrywać zarówno naszych sąsiadów, jak i nas samych. .”

Partnerką Sabiny w projekcie eTwinning po drugiej stronie granicy jest Cornelia Esterl, austriacka nauczycielka włoskiego w Klagenfurcie. Dla Cornelii nauka języka sąsiadów jest bardzo ważna z wielu względów. “ Nie chodzi tylko o względy ekonomiczne, ale również o aspekty kulturowe, które wyjaśniają, dlaczego powinniśmy uczyć się języka swojego sąsiada.” Jeśli chodzi o to doświadczenie i uczniów, “język ten jest dla uczniów nie tylko przedmiotem nauczanym w szkole, ale i językiem stanowiącym część kultury, w której uczniowie także mogą uczestniczyć, jeśli tylko zechcą. ” Wspólna granica oznaczała również dla Cornelii i Sabiny możliwość spotkania się “twarzą w twarz”. W tym sensie nauka niemieckiego i włoskiego wytycza uczniom prawdziwy cel – mogą stać się międzynarodowymi podróżnymi, międzynarodowymi rozmówcami.

Signe Sloth jest nauczycielką w Danii. Ona oraz jej uczniowie nawiązali współpracę ze szkołą w Szwecji, by uczyć się nawzajem swoich języków poprzez śpiew, taniec i literaturę. Choć szwedzki i duński należą do tej samej rodziny językowej, Signe wyjaśniła nam, że uczniowie potrzebowali dodatkowego bodźca, by zacząć uczyć się języka swoich sąsiadów. “Duński i szwedzki są bardzo do siebie podobne. Ale jeśli spytać kogoś z duńskiej klasy, okazuje się, że może 2 lub 3 z 20 uczniów było w Szwecji. […] Nie wiedzą nic o języku szwedzkim i wierzą, że w ogólnie nie byliby w stanie zrozumieć tego języka. Tak więc jednym z celów naszego projektu stała się nauka języka sąsiada, podczas której porozumiewanie się w języku angielskim było zabronione (a był to język, którym obie grupy potrafiły się posługiwać).”

Jeśli chodzie o stwarzanie uczniom kontekstu do nauki języka, Ria de Wilde z flamandzkiej społeczności Belgii, wyjaśniła, że nauka języka sąsiadów z Francji stała się dla uczniów zabawą, ponieważ mogli oni łączyć się ze sobą i rozmawiać na temat wspólnych zainteresowań, jakim jest idea Sprawiedliwego Handlu. “ Uczniowie we Francji muszą napisać pracę na ten temat, a naszych uczniów także to interesuje; mają zajęcia z ekonomii i też interesują się ideą Sprawiedliwego Handlu, ale z innej perspektywy. Współpracujemy, by nauczyć się języka.” Skupiając swoją współpracę wokół ciekawego tematu, osiągnęliśmy zainteresowanie i zaangażowanie uczniów.

To, co łączy Sabinę, Cornelię, Signe i Rię, to to, że “różnice” spowodowały powstanie “podobieństw”. Uczniowie, którzy dosłownie nigdy nie spotkali się z innymi uczniami z sąsiedniego kraju, nagle zdali sobie sprawę, że łączy ich wspólna historia, że podobają im się te same filmy i ta sama muzyka, a w niektórych sytuacjach posługują się dokładnie tymi samymi wyrażeniami, z których niektóre nie są nawet powszechnie używane w innych częściach ich własnego kraju. Przekroczywszy granicę językową, zarówno nauczyciele jak i uczniowie zdobyli nowe umiejętności, nową wiedzę i – co najważniejsze – być może także i nowych przyjaciół.

Informacje dodatkowe:

• Dowiedz się o zwycięskich projektach w konkursie o Nagrodę eTwinning 2011 w kategorii język kraju sąsiadującego
• Zobacz film, na którym Europejski Komisarz, pani Androula Vassiliou, mówi o istocie wielojęzyczności 
• Posłuchaj wykładu eTwinning w postaci podcastu, poprowadzonego przez Paddy’ego Carpentera i poświęconego nauce języka.
• Przeczytaj o ostatnich przedsięwzięciach unijnych poświęconych wielojęzyczności.
• Sprawdź swoją wiedzę językową za pomocą Quizu językowego