Narzędzia do napisów filmowych: idealne dla filmów w eTwinningu

Filmy wideo zamieszczane w Sieci cieszą się coraz większą popularnością, zobacz więc, w jaki sposób możesz wykorzystać proste narzędzia internetowe, by twoje filmy wideo powstałe w ramach eTwinningu stały się wielojęzyczne i każdy mógł czerpać z nich radość podczas oglądania.

Filmy wideo dostępne w Internecie zaczynają pod względem popularności rywalizować z telewizją. Jeśli robisz filmy, lub jesteś zainteresowany ich produkcją wspólnie ze swoimi uczniami, wykorzystanie dostępnych w Internecie programów do tworzenia napisów do filmów wydaje się idealnym rozwiązaniem, wprowadzającym zupełnie nowy wymiar językowy do waszych filmów wideo. W niniejszym artykule przyjrzymy się funkcjom napisów, niektórym procesom, jakie zachodzą z ich udziałem, a także przedstawimy niektóre z narzędzi, dostępnych dzisiaj w Internecie.

1. Dlaczego warto używać napisów?
2. Cele wykorzystania napisów
3. Wykorzystywanie napisów podczas nauki języka kraju sąsiadującego
4. Korzyści płynące z wykorzystywania napisów podczas nauki języków obcych
5. Ograniczenia wykorzystania napisów podczas nauki języków obcych
6. Wymagania systemowe dla napisów
7. Wymagania dla osób
8. Narzędzia do tworzenia napisów

1. Dlaczego warto używać napisów?

Napisy do filmów to kopalnia złota o niewykorzystanym potencjale. Dzięki napisom filmy mogą oglądać osoby niesłyszące lub mające problemy ze słuchem; nam wszystkim napisy przybliżają treść tych filmów, w których mówi się nieznanymi nam językami; napisy dają twórcom filmów możliwość dotarcia do dużo szerszej i bardziej zróżnicowanej językowo globalnej grupy odbiorców. Warto rozważyć skorzystanie z narzędzi do tworzenia napisów, jeśli chciałbyś podnieść wartość swoich filmów, jeśli pragniesz wyrazić swoje myśli i poglądy na temat prezentowanych treści poprzez dodanie komentarzy, jeśli masz potrzebę zaangażowania się w nowatorskie sposoby udostępniania sobie filmów w sieci.

Dostępność : większy dostęp do treści filmów z Sieci powinien stanowić główną motywacją, kryjącą się za każdym narzędziem przeznaczonym do tworzenia napisów filmowych. Dzięki napisom sprawiasz, że twoje filmy trafiają do szerszej rzeszy odbiorców. W ten sposób twoje filmy zyskują większą wartość, czy to pod względem wspomnianej wyżej większej dostępności dla odbiorców, czy też chęci dotarcia do odbiorcy nie rozumiejącego języka, którym mówi się w filmie, czy nawet dzięki dodanym do filmu komentarzom.

Narzędzia do tworzenia napisów nie piszą ich same, jak za dotknięciem czarodziejskiej różdżki. Etap tworzenia napisów nigdy nie będzie najszybciej wykonanym zadaniem, do którego przyszło ci usiąść, niemniej jednak jest to wspaniały sposób rozszerzający horyzonty prezentowanych w twoim filmie treści. Ostateczna wizja to wszystkie filmy dostępne w Sieci z napisami we wszystkich wersjach językowych, pokonujące w ten sposób problem dostępności i barier językowych.

2. Cele wykorzystania napisów

• Napisy pomagają dzieciom identyfikować wyrazy i znaczenie; pomagają poznawać nowe słowa i je zapamiętywać.
• Czytanie napisów motywuje widzów do czytania więcej i częściej.
• Napisy pomagają dzieciom tworzyć uporządkowane połączenia pomiędzy słowem pisanym i słowem mówionym, zwłaszcza w przypadku języków mniej fonetycznych.
• Osoby, które jeszcze nie czytają, dzięki napisom zdobywają podstawy, dzięki którym łatwiej im potem czytać teksty drukowane.
• Materiały opatrzone napisami sprzyjają lepszemu rozwojowi zdolności rozumienia pokazywanych treści w porównaniu z widzami oglądającymi te same materiały, ale bez napisów.
• Dzieci, które mają pozytywne doświadczenia w czytaniu, będą chciały czytać; czytanie napisów jest źródłem takiego doświadczenia.
• Czytanie to umiejętność wymagająca treningu, a trening w czytaniu napisów, to trening z autentycznym tekstem.
• Napisy są źródłem brakujących informacji dla osób, które maja problemy z przetwarzaniem mowy i elementów dźwiękowych (niezależnie, czy jest to związane z utratą słuchu czy z opóźnieniem funkcji poznawczych).
• Uczniowie często potrzebują pomocy podczas nauki terminologii (z biologii, historii, literatury oraz innych przedmiotów), a z napisami widzą zarówno termin (słowo drukowane), jak i odpowiadający mu obraz.
• Napisy są niezbędne w przypadku dzieci niesłyszących lub mających problemy ze słuchem; mogą być bardzo pomocne dla uczących się języka obcego; pomagają osobom mającym problemy z czytaniem i pisaniem, a także są pomocne tym, którzy uczą się czytać.

3. Wykorzystywanie napisów podczas nauki języka kraju sąsiadującego

Poznawanie kultury kraju sąsiadującego odsłania często podobieństwa wynikające ze wspólnej historii czy podobnego położenia geograficznego, co zazwyczaj sprzyja lepszej współpracy. Nauka języka i kultury kraju sąsiadującego oznacza wzajemny szacunek i zrozumienie tego ‘innego’. Czasem oznacza to pozostawienie za sobą trudnej historii lub relacji oraz pokonanie uprzedzeń, często wymierzonych w sąsiadów i ‘obcych’, żyjących pośród nas.

Nauka w sąsiedzkim tandemie czyli sposób nauki języka obcego, łączący ludzi mówiących dwoma różnymi językami ojczystymi, żyjących w krajach sąsiadujących ze sobą, którzy nauczają i uczą się od siebie swoich języków i kultur wzięły swój początek w pozaszkolnych spotkaniach młodych ludzi; jednak pewne formy wymian na poziomie szkoły podstawowej i średniej można z powodzeniem tworzyć poprzez projekty, skupione wokół takich zadań jak tworzenie napisów do wybranych filmów. Wykorzystanie napisów w języku/językach twoich sąsiadów może stać się dynamicznym i bogatym źródłem komunikatywnego języka używanego na co dzień.

4. Korzyści płynące z wykorzystywania napisów podczas nauki języków obcych

Tak jak robienie notatek podczas wykładu pomaga zapamiętać materiał, nawet jeśli już nigdy później do tych notatek nie zajrzysz, tak ci, którzy również czytają wersje tekstową oglądanego filmu, zapamiętują więcej słownictwa i szczegółów, niż gdyby tylko obejrzeli dany materiał.

Materiał filmowy opatrzony napisami to potrójne połączenie pomiędzy obrazem, dźwiękiem w jednym języku oraz tekstem (zazwyczaj w innym języku, choć nie zawsze), gdzie dźwięk i tekst na ogół łączy tłumaczenie. Ten rodzaj połączenia w sposób istotny przyczynia się do tworzenia silnych skojarzeń, co ułatwia zapamiętywanie i wpływa na umiejętność poprawnego zastosowania języka. Jeśli jeszcze weźmiemy pod uwagę fakt, że obraz i samo tłumaczenie sprzyja nauce języka obcego, kombinacja ta ma naprawdę dużą moc.

Oto kilka korzyści płynących z wykorzystywania napisów podczas nauki języków obcych:

• Wykorzystanie napisów wypełnia przerwę pomiędzy umiejętnością czytania i umiejętnością słuchania.
• Uczniowie mogą nauczyć się szybko przetwarzać tekst w języku obcym i rozwinąć umiejętność szybkiego czytania, starając się nadążać za napisami towarzyszącymi dialogom.
• Uczniowie mogą nauczyć się wymowy wielu słów, świadomie lub nieświadomie.
• Uczniowie mogą rozwinąć zdolność rozpoznawania słów.
• Napisy mogą pomóc uczniom nauczyć się nowych słów i idiomów.
• Uczniowie mogą zrozumieć humor (na przykład kawały), w których bez napisów trudno byłoby zorientować się, o co chodzi.
• Napisy mogą zachęcać uczniów do nauki języka obcego poza kontekstem klasy szkolnej, zwłaszcza poprzez oglądanie telewizji, filmów w Internecie, słuchanie dialogów w oryginale.

 
5. Ograniczenia wykorzystania napisów podczas nauki języków obcych

Istnieją dwie główne trudności związane z wykorzystaniem napisów podczas nauki języków obcych. Jedna z nich to to, że uczniowie mogą poświęcać zbyt dużo uwagi na czytanie napisów i zapominać o słuchaniu oryginalnych dialogów. Problem ten jednak da się rozwiązać, przygotowując odpowiednie zadania, które zmuszą uczniów do zwracania uwagi na dialogi, dzięki czemu uczniowie przyzwyczajają się do wykonywania obu czynności – słuchania i czytania – jednocześnie lub naprzemiennie.

Drugi problem to trudność wyzbycia się nawyku czytania napisów, kiedy uczniowie zdążą się już do tego przyzwyczaić. Nauczyciel musi wówczas przygotować zajęcia, w których obraz pojawia się bez napisów, lub jakiekolwiek inne zadanie, w którym uczniowie czują się wystarczająco bezpiecznie z napisami i bez nich. W ten sposób wsparcie w postaci napisów jest stopniowo usuwane, kawałek po kawałku, aż uczniowie poczują się bez nich całkowicie komfortowo.

6. Wymagania systemowe dla napisów

Ogólne wymagania systemowe:

• Wtyczka Adobe Flash Player 10.0.22+
• Firefox 1.1+, Internet Explorer 7.0+, Google Chrome, Safari lub Opera
• Szybkie łącze 500+ Kbps

Szczegółowe wymagania dla komputerów PC:

• program: Windows 2000 lub wyższy z zainstalowanymi najnowszymi aktualizacjami
• procesor: 500MHz lub szybszy
• RAM: 128MB lub więcej
• karta video: przynajmniej 64MB pamięci video
• karta dźwiękowa: przynajmniej 16-bitowa

Szczegółowe wymagania dla komputerów Mac:

• program: Mac OS X 10.3 lub wyższy z zainstalowanymi najnowszymi aktualizacjami
• procesor: 1.83MHz Intel Core Duo lub szybszy
• RAM: 128MB lub więcej
• karta video: przynajmniej 64MB pamięci video
• karta dźwiękowa: przynajmniej 16-bitowa

 
7. Wymagania dla osób

1) Umiejętności językowe:

• Doskonałe umiejętności w zakresie języka ojczystego
• Przynajmniej poziom B2 według Europejskiego Systemu Opisu Kształcenia Językowego (Common European Framework of Reference for Languages) w języku obcym/drugim (trzecim, itd.), tam, gdzie dotyczy
• Dobre umiejętności tłumaczeniowe
• Umiejętności edycyjne oraz spostrzegawcze
• Umiejętność rozumienia i wykorzystania języka idiomatycznego

2) Umiejętność ustalania stopnia ważności i podsumowywania

3) Praktyczne umiejętności w zakresie technologii ICT – większe niż podstawy

4) Dociekliwa natura

5) Zamiłowanie do precyzji w pracy i cierpliwość

6) Solidność

8. Narzędzia do tworzenia napisów

• Universal Subtitles (www.universalsubtitles.org) 

Serwis Universal Subtitles powstał dzięki Miro oraz Participatory Culture Foundation przy wsparciu Mozilla Drumbeat i umożliwia łatwe dodawanie napisów, podpisów oraz tłumaczeń filmów. Współdziała z następującymi stronami i formatami: YouTube, vimeo, blip.tv, h.264 oraz HTML5, na zasadzie podobnej do Wikipedii. Universal Subtitles jest darmowym programem typu ‘open source’ i każdy może z niego korzystać.

Jak to działa?

Rejestrujesz się na stronie, zamieszczasz swój film, dodajesz widżet Universal Subtitles do swojego filmu, klikasz w przycisk “subtitle me” („utwórz napisy”) i zaczynasz wpisywać to, co słyszysz. Następnie synchronizujesz napisy z obrazem i przeglądasz swoją pracę. Na koniec otrzymujesz kod embed do osadzenia filmu, który możesz zamieścić na każdej stronie.

Napisy zostają zapisane na stronie universalsubtitles.org, ale możesz je pobrać. Kiedy napisy pojawią się, każdy oglądający może dodać tłumaczenie w dowolnym języku. Oglądający mogą ulepszać istniejące napisy i tłumaczenia – w ten sposób napisy wciąż stają się coraz lepsze, bardzo podobnie, jak artykuły w Wikipedii. Na stronie znajdują się dobre materiały szkoleniowe . Możesz także czytać blog Universal Subtitles i śledzić Universal Subtitles na Facebooku and Twitterze.

Czym Universal Subtitles się wyróżnia?

Wpisywanie napisów to najbardziej zajmująca czasowo część pracy podczas tworzenia napisów, tak więc Universal Subtitles zoptymalizował efektywność wpisywania oddzielając te pracę od synchronizowania wprowadzanego tekstu z nagraniem wideo, co jest bardzo wygodne.

• Overstream  (www.overstream.net)

Darmowy internetowy edytor Overstream umożliwia tworzenie napisów i synchronizowanie ich z nagraniami wideo na YouTube, Google Video, MySpace Video, Veoh, blip.tv, Archive.org oraz vimeo oraz przechowuje je na serwerze Overstream. Pozwala także wysłać link z filmem opatrzonym napisami do twoich znajomych.

Jak to działa?

Najprościej będzie zarejestrować się na stronie i dodać specjalną zakładkę do paska narzędzi Firefox. Jeśli kliknie się w tę zakładkę podczas oglądania wideo, pojawia się prosty, ale sprawnie działający interfejs, który dodaje łatwe do odczytania słowa w dowolnym punkcie nagrania wideo.

Jeśli chcesz dodać coś od siebie, będziesz musiał po prostu zalogować się, a następnie kliknąć w przycisk ‘Create Overstream’. Na stronie znajdują się dobre materiały szkoleniowe. Można także poczytać blog, forum i wiadomości związane z programem Overstream..

• dotSUB  (www.dotsub.com)

dotSUB to działający w oparciu o przeglądarkę program do tworzenia napisów w dowolnym języku. dotSUB umożliwia przeglądanie, zamieszczanie oraz tworzenie napisów w Sieci. Nie musisz pobierać, kupować, ani instalować żadnego oprogramowania. Musisz się tylko zarejestrować na stronie.

Jak to działa?

Możesz zamieścić swoje wideo (dotSUB akceptuje wszystkie cyfrowe formaty plików; maksymalna objętość to 700MB) i utworzyć do niego napisy lub udostępnić go innym osobom, które być może będą chciały dodać w nim napisy w swoim języku, a wszystko w środowisku podobnym do środowiska ‘wiki’. Możesz także udostępnić swoje wideo całemu światu, zamieszczając je na innych stronach, uzupełniając je o napisy w wielu językach.

Istnieje również możliwość zamieszczenia pliku .flv z istniejącego adresu www. Na stronie można przeczytać dobre materiały szkoleniowe . Można również zapoznać się ze stroną pomocy programu dotSUB oraz blogiem. Zobacz, jak to działa w praktyce w przypadku hiszpańskiego nauczyciela działającego w eTwinningu.

Czym dotSUB się wyróżnia?

1. Jeśli w swoim pasku narzędzi masz funkcję sprawdzania pisowni (tzw. ‘spell check’) Google lub Firefox, możesz jej używać kiedy pracujesz online z programem dotSUB.
2. Wielu użytkowników może jednocześnie zamieszczać napisy do tego samego wideo w czasie rzeczywistym, jednak tylko jeden użytkownik może zmienić poszczególną linijkę tekstu w danym momencie.

• YouTube Auto-Caption (www.youtube.com)

YouTube umożliwia swoim użytkownikom przesłanie żądania o auto-napisy na swoich filmach wideo. Auto-napisy wymagają ścieżki dźwiękowej z bardzo wyraźnym tekstem mówionym. Filmy wideo, w którym występuje zbyt duży hałas w tle lub, gdzie mówiący wypowiadają się niewyraźnie nie kwalifikują się do auto-napisów.

Jak to działa?

Musisz się zalogować na swoje konto i wskazać wskaźnikiem myszy link ‘Konto’ znajdujący się w prawym górnym rogu każdej strony. Po kliknięcie w opcję ‘Moje filmy wideo’ następuje przekierowanie do strony przedstawiającej przesłane przez ciebie filmy. Znajdź film, do którego chciałbyś dodać napisy, a następnie kliknij w strzałkę skierowaną w dół, znajdującą się po prawej stronie przycisków ‘Edytuj’ i ‘Statystyki’. Z rozwijanego menu wybierz przycisk ‘Podpisy i napisy’. Kliknij w przycisk ‘Poproś o przetwarzanie’. W liście dostępnych ścieżek z napisami zobaczysz hasło ‘Transkrypcja maszynowa (przetwarzanie)’. Wyniki można przeglądać zazwyczaj w ciągu kilku dni. Teraz musisz tylko sprawdzić, czy transkrypcja jest poprawna.

Oczywiście jest wiele innych narzędzi umożliwiających tworzenie napisów, na przykład: CaptionTube, Subtitle Horse, Jubler. Sam być może używasz jeszcze innego narzędzia. Z przyjemnością posłuchamy o twoich doświadczeniach i rekomendacjach. Tutaj możesz opowiedzieć nam o swoich doświadczeniach (link to blog) w dowolnym języku.

“Nie czekaj; czas nigdy nie będzie ‘w sam raz’.

Zacznij tu, gdzie jesteś, i używaj narzędzi, jakie masz w swoim zasięgu,

A lepsze narzędzia pojawią się, kiedy będziesz posuwał się naprzód.”

 George Herbert, poeta angielski


Ten artykuł został napisany przez Danielę Arghir, Ambasadora eTwinningu z Rumunii .

 

Web Editor: Claire Morvan Opublikowano: 03.08.2011 Zmieniono ostatnio: 03.08.2011